Ogólny przebieg II wojny światowej

Działania radzieckie zmierzające do uzależnienia terenów Europy północno-wschodniej

W 1939 roku na terenach Litwy, Łotwy i Estonii zostały utworzone radzieckie bazy wojskowe. Rok później we wszystkich trzech krajach zorganizowano wybory, oczywiście kontrolowane przez NKWD, w których to wszystkie państwa zdecydowały się prosić o przyjęcie do ZSRR. Prośba ta, oczywiście, została przez Józefa Stalina rozpatrzona pozytywnie.
Władze radzieckie wysuwały żądania terytorialne w stosunku do Finlandii, bowiem granica fińsko-radziecka była dla ZSRR niewygodna, zbyt mało oddalona od Leningradu, co było niebezpieczne w przypadku ewentualnej agresji niemieckiej. Finowie nie zgodzili się na wymianę terytorialną proponowaną jeszcze w 1939 roku przez ZSRR, co doprowadziło do wybuchu wojny fińsko-radzieckiej. Wojska ZSRR 30 listopada ‘39 wkroczyły na tereny Finlandii. Wojna zakończyła się w marcu 1940 wygraną ZSRR. Finowie musieli oddać 10% swego terytorium - min. miasto Wyborg, przesmyk karelski, wydzierżawili także ZSRR, na 30 lat, półwysep Hanko. Dzięki temu sukcesowi granica fińsko-radziecka przesunęła się od Leningradu o 127 kilometrów. Za te działania ZSRR zostało usunięte z Ligi Narodów.
Józef Stalin zadecydował też o zajęciu Besarabii i północnej Bukowiny, ziem należących dotąd do Rumunii. Oczywiście pamiętać trzeba o agresji radzieckiej na Polskę w nocy z 16 na 17 września, która w dużej stopniu przyczyniła się do porażki Polski w konflikcie z Niemcami.